Anasayfa / Genel Sağlık Bilgileri / Alışkanlıklar Bağırsakları Yıpratabilir!

Alışkanlıklar Bağırsakları Yıpratabilir!

Paylaş

Artan stres faktörleri, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme sadece ruhumuzu değil; bedeni de olumsuz yönde etkiler. Yaşam tarzındaki yanlışlar yaşam kalitesini bozacak düzeyde kabızlığa neden olabilir.

Doç. Dr. Duygu İbrişim

Gastroenterohepatoloji Uzm.

Kabızlık çeken kişilerin diğer aile bireylerine bakıldığında aynı şikayetleri anne, teyze gibi başka yakınlarının da yaşadığı görülür. Kabızlık tablosunu çoğunlukla haftada iki defadan daha az, sert ve zor, parça parça dışkılama ve buna eşlik eden karında dolgunluk huzursuzluk yakınmaları oluşturur. Bazı hastalarda yaşam kalitesini bozacak düzeyde etkili olabilir. Güncel isimlendirme ile irritabl bağırsak sendromu yani hassas bağırsak olarak tanımlanan tabloda bağırsağın beslenme faktörleri, stres gibi çevresel durumlara duyarlılığı artmıştır. Bağırsaklar daha kıvrımlı, daha uzun veya spazma daha eğilimli olabilir. Bu da dışkılama ve gaz çıkışında sıkıntılar ve karında huzursuzluk yakınmalarını kolaylaştırabilir.

Genetik miras değişmez ama yönetilebilir!

Genetik miras değişmez ama uygun beslenme, sağlıklı hareket ve stres faktörlerinin doğru yönetilebilmesi ile en azından sorun hafifletilebilir. Barsak boşaltıcı ilaçlar sık kullanıldığında bağırsağın doğal ritmi bozulabilir. Bu nedenle ancak hekim tarafından belirli bir süre için önerilen bazı düzenleyici tedavilerin kullanımı uygun olur.

  • Sulu tencere yemeklerini sofranızın baş tacı etmeye devam edin. Özellikle Ayşe kadın fasulye çok değerli! Geleneksel sulu tencere yemekleri, çorbalar ve aşırı olmamak kaydıyla beraberinde ekmek tüketiminin (özellikle tam buğday) kolon kanserinden korunmada değeri büyüktür. Son yıllarda yeterince sebze-meyve içermeyen düşük lifli, kırmızı et ve hayvansal yağlardan zengin, kuru tipte beslenme, hazır gıdalar ve şarküteri ürünleri ülkemizde de yaygınlaşmaktadır. Bu batı tipi beslenme ülkemizde de sadece kabızlık değil, hemoroid sorunları, kolon divertiküler hastalığı ve kolon (kalın bağırsak) kanseri gibi batı toplumlarında daha sık olan diğer olumsuz durumların da artışına neden olmaktadır.
  • Alışkanlıklarınızı düzenleyin. Aşırı çay, kahve, alkollü ve gazlı içecek tüketiminden kaçınma, sigaradan uzak durma ve gereksiz ilaç veya bitkisel ürünlerin kullanılmaması tüm sindirim sistemi için koruyucudur.
  • Unutmayın! Su gerçekten hayattır. Düzenli su içme alışkanlığı bağırsakların daha rahat ve düzenli çalışmasını sağlar. Kabızlığı kolaylaştıran ve bazı bağırsak hastalıklarını şiddetlendirebilen aşırı miktarda çay, kahve, gazlı içecekler yerine su tüketmeyi alışkanlık haline getirmek; sadece sindirim sistemi değil tüm vücut sistemleri için koruyucudur. Masa başında çalışılıyor ve yoğunlukta su içme unutuluyorsa yanınızda mutlaka su bulundurun, bardak dolu olsun ve ara ara yudumlayın, iyi geldiğini hissedeceksiniz. Özellikle kış aylarında ılık su tercih edilmelidir..
  • Sağlıklı hareket bağırsakların dostudur. Masa başı hareketsiz çalışma düzeni mide ve bağırsak hareketlerinin düzenlenmesini zorlaştırır, kabızlık ve bununla paralel olarak hemoroid gibi anal bölge problemlerinin daha kolay oluşmasına neden olur. Haftada en az 3 gün 20-30 dakika süre ile yapılan tempolu yürüyüş, hem bağırsak hareketlerini hem de metabolizmayı düzenler. Ayrıca ruhsal yönden de olumlu etkiler meydana getirerek dolaylı şekilde bağırsaklarınıza yarar sağlar. Yüzme de vücuda yük bindirmeyen ve hazım sistemi için çok yararlı bir spordur.
  • Stresten uzak durulmuyorsa onunla başa çıkmayı öğrenmek mümkün! Tatilde rahatlıyorum, ofise döner dönmez yakınmalarım başlıyor! Stresten tamamen uzak durmak tabii ki mümkün değil. Ayrıca kontrollü dozda in üretkenliğe de olumlu etkileri var. Önemli olan bu düzeyi doğru ayarda tutabilmek ve aşırı yüklenmeden bir denge oluşturabilmektir. Bu hassas ayar bozulduğu zamanlarda irritabl bağırsak sendromlu hastalarda yakınmaların da çoğaldığı gözlemlenir.

 

Organik nedenler mutlaka dışlanmalıdır!

Kabızlık, bireysel-ailesel yatkınlık, yaşam biçimi-alışkanlıklar, ruhsal durumla çok ilişkilidir. Ancak her hastada öncelikle altta bir organik bozukluğun olup olmadığı değerlendirilmelidir. Önceden dışkılama düzeni normal olan bir kişide dışkılama alışkanlıklarında değişme olması daha önemlidir. Daha önce rahat ve düzenli dışkılaması olan bir kişide ani gelişen kabızlık veya sık, cıvık dışkılamalar olması, dışkı çapında incelme, renginde koyulaşma veya açılma veya dışkıda kan görme gibi değişimler hekim değerlendirmesi ve tetkikini gerektirir.  Bu bulgulara karın ağrısı, kilo kaybı, halsizlik, kansızlık gibi ek bulguların eşlik etmesi önemli hastalıkların habercisi olabilir.

 

Kolon kanseri önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalıktır!

Kolon kanseri taramasında altın standart kolonoskopi incelemesidir. Bu yöntemle tüm kalın bağırsağın ve ince bağırsak son kısmının endoskopik olarak görüntülemesi yapılabilir ve şüpheli durumlarda gerekli görülen lezyonlardan alınan biyopsilerle erken tanı ve tedavi şansı yakalanır. Kolonoskopi işleminde ayrıca bağırsak iç yüzeyindeki polip adı verilen ve zamanla kanserleşme eğilimi olan et beni gibi kabarık lezyonların endoskopik olarak çıkarılması (polipektomi) ile ileride gelişebilecek kanser durumları da önlenebilir. Kolon polipleri 50 yaş ve üzerinde daha sık görüldüğü için 50 yaşına gelmiş her kişide hiç yakınma olmasa dahi tarama amaçlı kolonoskopi yapılması tüm dünyada kabul edilmiş bir öneridir. Ailesinde kolon kanseri olan veya kronik iltihabi bağırsak hastalıkları olan kişilerde daha erken tarama gerekli olabilir.

 

 

Paylaş

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

Araç çubuğuna atla