Anasayfa / Genel Sağlık Bilgileri / Covid ile ‘Yeni Normal’ Süreci

Covid ile ‘Yeni Normal’ Süreci

Paylaş

‘Yeni Normal’ virüse ‘Mesafeli Koymak’ tır. Birinci şart; virüsten korumak için burun ve ağzı kapatan maske takma zorunluluğu. İkinci şart- mesafeyi korumak. Çünkü virüs damlacıkla hava yoluyla bulaşıyor. Üçüncü şart; el temizliği… Günlük yaşamda yapılan el hijyenini yeni normal süreciyle birlikte biraz daha dikkatli yapmak.

Prof. Dr. Erdoğan Çetinkaya

Sağlık Bilimleri Üniversitesi

Hamidiye Tıp Fakültesi Dekanı

Göğüs Hastalıkları Uzmanı

İstanbul Pandemi Kurulu Üyesi 

Virüsten karşımızdaki kişiyi koruma bu aynı zamanda sevdiklerimizi ve yayılımını önlemektir ayrıca kendimizin korunması için ilk şart; ‘MASKE’ kullanmak. İkinci önlem; konuşma, öksürme, hapşırma sırasında karşıdaki kişiye bulaşacak şekilde damlacık oluştuğu için SOSYAL MESAFE korumak. Üçüncü önlem: HİJYEN. Daha fazla su ve sabuna dokunarak yaşamak…

*Virüsle yaşamaya alışıldığı için mi normalleşme sürecine geçildi?

Covid 19 virüsünden korkmak gerekiyor. Yakınlarımızı, değerli sağlık çalışanlarımızı, gençlerimizi, sevdiklerimizi kaybetmemize sebep olan bu virüse karşı her zaman tedbirli olmalı, korunmalıyız. Yüzde 80 bu hastalığı hafif semptomlarla geçirirken, yüzde 20’lık kısım ağır tablolarla geçirdi. Hastaneye yatma oranlarının şimdi düşmüş olması cesaretlenmeye sebep olmamalıdır. En iyi tedavi hastalıktan korunmaktır.

*Toplumsal bağışıklık kazanıldı mı? Aşı mı mutasyon mu?

Şu an için toplumsal bağışıklığının oluşması hayal. Sağlık Bakanlığı ve Türkiye İstatistik Kurumu’nun birlikte yaptıkları çalışmada ülkemizin değişik bölge-il-genç-yaşlı-çocuk, sosyo-ekonomik-kültürel yapılarında yaklaşık 150 bin kişi üzerinde örnekleme yapılıyor. Yaklaşık 150 kişilik bir grup bu örnekleme gerçekleştirmek için sahada. Bu çalışma ile toplumun bağışıklığı hakkında bilgi sahibi olacağız. Taranan kişilerde PCR ve antikör testi yapılacak. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin yaptığı bir çalışmada bağışıklık oranlarının çok yüksek olmadığı yönünde bir bilgi ortaya koydu. Sağlık Bakanlığı’nın yaptığı araştırma filyasyona bağlı olmayacak tamamen bağımsız olacak.

Ülkemizde salgın kısa zamanda kontrol altına alınmasının en önemli etkenlerinden biri 85 milyon nüfusun 30 milyonunu oluşturan 65 yaş üstü ve 18 altı yaş grubunun koruma altına alınması oldu. Aşı çalışmaları da 4 farklı merkezde devam ediyor. Belki de Mers ve Sars virüsleri gibi Covid 19 da aniden mutasyona uğrayıp yok olup gider. Merakla bekliyoruz.

*Türk doktorları pandemi sürecinde nasıl başarılı oldu?

İlk basamaktan ele alındığında Sağlık Bakanlığı’nın salgınlarla ilgili daha önceden hazırlamış olduğu simülasyon çalışmaları vardı. Yıllık grip salgınları gibi. Bu Covid 19’a uyarlanıp hasta sayısı ne kadar olabilir, bunu karşılamak için gereken sağlık hizmeti, yatak kapasitesi, yoğun bakım ihtiyacı simülasyonu vakit kaybetmeden hayata geçirildi. Bu alt yapı hazırlığı başarının birinci basamağını oluşturdu. Başarının ikinci adımı erken tarihte15 Ocak’ta Bilim Kurulu’nun toplanması oldu. Üçüncü adım; Sağlık Bakanı’nın kurulun önerileri doğrultusunda Türk hekimlerinin kullanabileceği tedavi rehberleri hazırlanması organize etmesi ve kısıtlamaların erkenden hayata geçirilmesidir. Tabii sağlık çalışanlarının çok özverili bir şekilde çalışması da takdire şayan bir tablo oluşturdu. Bizim dünyadan farkımız; tedavi rehberlerinin çok hızlı bir şekilde elimize ulaşması ve uygulamaya geçiş hızımız oldu. Avrupa ya da dünyadan farkımız ayrıca normal zamanda çok yoğun poliklinik yapan, hasta bakan, acil vaka kabul eden hekim ve sağlık çalışanları olmamızdır. Günlük pratiğimiz zaten yoğun olduğu için çabuk adapte olduk. Filyasyon yani hastanın iletişimde olduğu yakınlarının tespiti, onların takibi çalışması ayrıca başarıda büyük rol oynadı.

*Kronik bronşit ya da KOAH hastalarının kesinlikle yapmaması gerekenler?

  • Maskesiz kesinlikle dışarıya çıkmamaları gerekirse çift maske takmaları
  • Kalabalık ortamlara girmemeleri AVM, toplu taşıt gibi…
  • Sosyal mesafe en az 2 metre tutulmalı özellikle ileri yaş hastaları çok dikkat etmeli
  • El hijyeni mutlaka sağlanmalı

*65 yaş için risk devam ediyor?

Virüsün kimlerde ağır tabloya sebep oluyor bu tam olarak bilinmediği için bireysel koruma, bireysel tedbir ŞART! Önlem ŞART! Kronik hastaları korumak için toplum sorumluluğu gereği birbirimizin yaşamına saygılı olmamız, korumamız gerekiyor.

*PCR testi sonuçları güvenilir mi?

Hastaların yüzde 60 civarında pozitif olduğu için negatif sonuçta virüs yok demek değildir. Hastalık bulguları varsa, tomografik sonuçları dikkate alınmalıdır. 24 – 48 saat içinde tekrar PCR testi tekrarlanabilir. Hastalığın 2-5 gün arası kuluçka dönemi olduğu bilinmelidir.

*Eylül ya da Ekim ayında pandemi tekrarlar mı?

Şu andaki verilerimizle bunu söylemek zor olsa da mevsimsel grip şeklinde kendini gösterebilir. Tedbirler her zaman geçerli olacak şekilde yaşamaya bir süre daha devam etmek zorundayız.

*Süper taşıyıcı kişi mi süper taşıyıcı ortam mı vardır?

Süper taşıyıcı ortamlar vardır. Örneğin kalabalık ortamlar. Süper taşıyıcılığı olan kişi izole edildiği takdirde zararsız hale gelebilir. Semptonları daha ağır geçiren kişinin bulaştırıcılığı da fazladır.

*KOAH, kronik zatürree ya da göğüs hastalıkları olan kişiler uçakla mı otobüsle mi tatile gitsin? Deniz-havuz tatili yapabilirler mi?

Basınçtan etkilenen hasta grupları için uçak tehlike oluşturabilir. Bu tip hastaların oksijen düzeyleri düşük olduğu için kara yolunu tercih etmeleri önerilir. Yine de doktorlarına danışmaları gerekir. Virüs deniz ve havuzdan hijyen kurallarına dikkat edildiği sürece bulaşmıyor. Yüzerken de mesafe korunmalıdır. Tatil demek rehavet anlamına gelmemeli, maske, mesafe ve hijyen üçlüsü ASLA unutulmamalıdır. Bunun toplumsal bir saygı-sorumluluk olduğu bilinci oluşmalıdır.

Paylaş

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

Araç çubuğuna atla