Anasayfa / Genel Sağlık Bilgileri / Maskedeki Risklere Dikkat!

Maskedeki Risklere Dikkat!

Paylaş

Covid-19 pandemisi ile mücadelede kritik öneme sahip maskeler ister istemez mevsimsel yağmurdan nasibini alıyor! Sosyal mesafe-el temizliğine rağmen gözden kaçırılacak bazı detaylar maskenin başlı başına enfeksiyon kaynağına dönüşmesine neden olur. Maske kullanırken 10 kritik kuralı uymak gerekir.

Prof. Dr. Çağrı Büke

Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı

Maskenin doğru kullanılması şarttır. Bütün maskeler yağmurla temas ettiğinde ya da nemlendiğinde dayanıksız hale gelir, koruyuculuğu tamamen gider. Cerrahi maskelerin etkinlikleri; nemlenmediği ıslanmadığı koşullarda 4 saat sürer. Öksürük ya da aksırık ile nemlenmesi ya da ıslanması halinde ise yeni takılmış bile olsa değiştirilmesi gerekir.

Cerrahi maske tercih edin…

Enfeksiyon hastalıklarından korunmak için ağız ve burnu kapatma da çeşitli maske türleri bulunuyor. Bu maske türlerinin bir kısmı ağız ve burunda sekresyonlar da bulunan Covid-19 etkeni SARS-CoV-2 de dahil çeşitli virüs ve bakterilerin damlacıklar aracılığı ile ortama saçılmasını önler (tıbbi ya da cerrahi maske). Özellikle enfekte hastaların bulunduğu sağlık kurum ve kapalı ortamlarda havada partikül halinde kalabilecek mikroorganizmaların soluk alıp-verme sırasında solunum yollarına alınmasını önlemede (FFP türleri) etkili olur. Sağlık çalışanı olmayan bireylerin Covid-19’a karşı korunmada tercih etmesi gereken maskeler cerrahi maskelerdir. Amaç etrafa solunum sekresyonları aracılığı ile virüsün yayılımını önlemektir. Böylece diğer kişilerin solunum yollarına bulaşma olmaz, eller temiz kalacağından etraf kirlenmez ve yine havada virüsün asılı halde kalması mümkün olmaz.

Dört saatte bir değiştirin…

Cerrahi maskeler genellikle polipropilen içerikli dokusuz yüzeylerden oluşur. Hemen her üç katın da değişik fonksiyonları bulunur. Dolayısıyla ağız ve burna temas edecek yüzey ile dış yüzeyin neresi olduğu, maskenin nasıl takılacağı da önemlidir. Maskenin en dış katı dışarıdan gelecek damlacıkların maske üzerinde tutunmasını önlemeye yönelik iken, orta kat mikroorganizmaları filtre eder. Maskenin en iç katı ise yüze, ağız ve buruna rahatsızlık vermeden teması sağlar. Cerrahi maskelerin etkinlikleri; nemlenmediği ve ıslanmadığı koşullarda 4 saat sürüyor. Bu süreden sonra etkinliği kalmaz, maskenin değiştirilmesi gerekiyor.

Öksürme ve nemlenmede değiştirin!

Maske yüzde iken; öksürük, aksırık ile nemlenir ya da ıslanırsa değiştirilmesi gerekir. Ayrıca bütün maskeler yağmurla temas ettiğinde ya da nemli havalarda dayanıksız hale gelir ve koruyuculuğu tamamen gider. Bu nedenle ıslanan maskeyi temiz ve kuru bir maskeyle değiştirmek gerekir.

Cerrahi maskede bu özelliklere dikkat edin

Covid-19 için toplumda kullanılacak cerrahi maskelerin üç kat ve üç pileden oluşmasına dikkat edin. Ayrıca yumuşak yapıda, havanın kolayca giriş ve çıkışına imkân sağlayan özelliğe sahip olmalı, alerjiye yol açmamalı. 3 mikrondan daha büyük mikroorganizmaların ve partiküllerin yüzde 95’den fazlasını filtre edici özellikte olması gerekir.

Küçük çocuklara maske takmayın

Maskelerin genellikle 7 yaşından sonra kullanılması önerilir. 11 yaşından sonra ise erişkinler için zorunlu olan her alanda ve durumda maske takmak şart. 2 yaş ile 7 yaşına kadar bazı başka ciddi durumlara neden olabileceğinden kesinlikle maske kullanılmamalıdır. 2 yaşından küçük çocuklarda ise boğulma riskine neden olabileceğinden kullanımı yasaktır.

Maskenizi her ortamda takılı tutun

Her türlü kapalı alan, toplantı salonu, konferans alanı, restoran, kafe, pastane, yiyecek ve içecek mekanı, eğlence merkezi, eğitim kurumu, otel, pansiyon, tatil merkezi, spor merkezi, kara, hava, deniz taşıma araçları ve bunların bekleme alanları, alışveriş merkezi, market, banka, kamu ve özel sektöre ait kurum ve dairelerde maskenizi takılı tutun. Zira maske Covid-19 etkeni SARS-CoV-2’nin başka kişilere bulaşmasını birkaç yoldan önleyebilir. Maske sayesinde; konuşurken, öksürürken ya da hapşırırken ağız ve burundan sekresyonlar aracılığı ile dış ortama yayılabilecek virüsü içeren damlacıkların ellere teması ve böylece eller aracılığı ile başka kişilerin ellerinin ve ortak kullanılan temas yüzeylerinin kirlenmesinin önüne geçilmektedir. Ayrıca yakın mesafedeki diğer kişilerin solunum yollarına temas etmesi engellenmekte ve dış ortama ve özellikle havaya saçılıp havada partikül halinde kalması ve soluyarak vücuda alınması önlenmektedir.

Dış ortamlarda da maske takın

Dış ortamlarda da maske takılması çok büyük önem taşır. Özellikle diğer insanlarla arada 1,8 metre mesafe bozulacak olursa; yaşlı insan, küçük çocuk ve Covid-19 için risk faktörüne sahip kişilerin bulunduğu yerlerde maskenin mutlaka takılması gerekir.

Maskeyi takarken-çıkartırken bu kurallara dikkat edin

Önce eller sabun ve su ile ya da el dezenfektanı ile temizlenmelidir. Maskenin ön yüzüne, yüzeyine hiçbir zaman elle temas edilmemelidir. Takarken ve çıkartırken kulağı çevreleyen lastiklerinden tutularak maske takılmalı ve çıkartılmalıdır.

Maske yüzünüze doğru şekilde yerleştirin

Sadece ağız ya da sadece burnun maske ile kapatılması Covid-19’dan korunmada yeterli olmaz. Maske ağız ve burnu tamamen kapatacak şekilde yüze yerleştirilmeli, burnun her iki kanadı maskenin teli ile sıkıca kapatılmalı. Belirli bir süre çıkartılması, yeniden takılması gerektiğinde çene altına, el bileğine ya da kola sabitlenmemeli. İdeali eller temizlendikten sonra maske yan taraftaki lastik iplerinden tutularak çıkartılıp temiz bir peçeteye sarılmalı. Tekrar kullanılacağında eller temizlendikten sonra maske yandaki lastik iplerinden tutularak ağız ve burun kapatılacak biçimde takılmalı.

Maskenizi çöpe atarken bu kuralı ihmal etmeyin

Çıkartılıp-atılacak olan maskenin etrafı kirletmemesi, mikrop bulaştırmaması için gelişigüzel bir yere bırakmaktan kaçının. Mümkünse bir naylon poşetin içerisine atıp ağzını kapatarak bu halde çöp torbasına atın.

Paylaş

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

Araç çubuğuna atla