Anasayfa / Genel Sağlık Bilgileri / Pandemiyi Şekillendirecek Doğru Davranışlar

Pandemiyi Şekillendirecek Doğru Davranışlar

Paylaş

Covid-19 Pandemisi hepimizi etkiledi, etkilemeye de devam ediyor. Başlangıçta keyifle yapılan işler artık zevk vermez hale geldi. Tam da bu noktada fiziksel sağlık kadar ruh sağlığı çok önemlidir. İnsanların doğru davranış biçimleri pandeminin şekillenmesinde oldukça etkilidir.

Doç. Dr. Naz Berfu Akbaş

Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı

Yapılan birçok değerlendirme incelendiğinde pandemilerin şekillenmesinde insan davranış biçimlerinin önemini ortaya koydu.

Kendimiz ya da yakınlarımızın hastalanmasından ve ölümünden kaygı duyma böylesi günlerde hepimiz için geçerli duygular. Bir pandemiyi yöneten ve kontrol eden fiziksel tedavilerin yanısıra psikolojik fenomenler olduğunun unutulmaması gerekir.

“Bana bir şey olmaz” demeyin

Her insan strese karşı farklı tepkiler verir. Kimi insanlar stres durumlarında inkâr mekanizmasını devreye sokarak “bana bir şey olmaz” düşüncesi içine girebilir. Bu yaklaşım kendisiyle birlikte diğer insanları da etkiler.

Öncelikle hepimiz diğer insanların sağlığından da sorumluyuz, bu tarzdaki düşünce ve yaklaşımlar hem kendimizi hem de çevremizdekileri riske atacaktır, bu nedenle uyarılara ve önlemlere mutlaka uymalıyız.

Korku ve kaygının sizi yönetmesine izin vermeyin

İnsanlarda stres döneminde görülen başka bir tepki de normalde olması gereken kaygının, korku ve paniğe dönüşmesidir. Yaşanan alışveriş çılgınlığı bu paniğin bir sonucudur. Bu kişiler düşünce ve davranışlarını kontrol edemez hale gelir, bencillik, diğerlerinin ihtiyaçlarını önemsememe, dürtüsel ve saldırgan davranışlar sergilemeye başlayabilir. Aşırı stoklama bu davranışlara bir örnektir. Marketlerde çılgınca alışveriş yapan insanların korkusu size de kolaylıkla geçebilir. Pandemi dönemlerinde sadece 2 haftalık stoklar yapmak yeterlidir, bu hem hizmet sağlayıcıları hem de gerçekten ihtiyacı olanları zor duruma düşürmeyecek bir davranış olacaktır. Aynı zamanda bu belirsizlik ve kaygının yüksek olduğu dönemlerde yanlış karar verme olasılığı artar. Bu nedenle önemli karar almamak aslında en iyi seçenektir.

Daha fazla hoşgörülü olmaya çalışın

Günler geçtikçe, izolasyon süresi uzadıkça evde, işte ya da sokakta insanların birbirine tahammülsüzlüğü giderek artabilir. Bu son derece doğal olmakla birlikte kontrol edilmesi gereken bir davranış şeklidir. Özellikle market, sağlık kurumları, eczane gibi yerlerde çalışanların yüksek risk altında bulunduğu için bizden daha stresli olduğunu bilerek, kendimizi daha iyi kontrol etmeye çalışmalıyız. Toplum olarak daha fazla hoşgörülü, anlayışlı olmalı, örneğin yanlış davranışları olan kişileri gerilimi tırmandırmadan, uygun bir dilde uyarmaya gayret etmeliyiz.

Gerektiğinde psikolojik destek almaktan çekinmeyin

Aşırı kaygılı kişide uykusuzluk, yerinde duramama, çarpıntı, nefes darlığı, baş dönmesi, bulantı, konsantrasyon güçlüğü gibi belirtiler görülebilir. Bu durumlarda bireysel psikiyatrik yardım alınması gerekebilir. Öncesinde OKB ( Takıntı-Zorlantı Bozukluğu), Hipokondriazis ( Hastalık hastalığı ), yaygın anksiyete bozukluğu tanısı olan bireylerin böyle dönemlerde psikolojik durumlarının kötüleşme olasılığı yüksektir. Bu kişilerin de mutlaka doktorlarına başvurarak önlem alması gerekir.

İnfodemiden (bilgi salgını) korunun

Pandemi psikolojisini yönetmenin bir diğer önemli nokta “İnfodemi” olarak da adlandırılan “bilgi (enformasyon) salgınını kontrol etmek. Yanlış bilgi alışverişi olarak değerlendirilen bu durum yeni çağın bir hastalığıdır. Çok fazla kirli bilgi, çok hızlı bir şekilde sosyal medyada yayılıyor. Bunların yarısından fazlası insanları daha büyük kaygı ve umutsuzluklara sürükler. Bu durum ise salgının yönetilmesini zorlaştırır. Sadece hasta ve vefat eden kişilerin rakamlarını açıklamakla birlikte, iyileşen bireylerin sayılarını da vermek iyi bir yöntemdir. Sosyal medyada geçirilen vakti azaltıp, güvenilir kaynakları takip etmek pandemi psikolojisini yönetmekte önemli bir diğer adım olacaktır.

Yardımsever olun

Bu zor zamanlarda kendimizi daha büyük bir bütünün bir parçası olarak görmemiz gerekir. Sorumluluk sahibi, yardımsever, kendi kontrol edebilen insan olarak davranırsak, sağlık, asayiş, hizmet sektörleri gibi, hastalıkla başka kulvarlarda mücadele eden insanlara da en büyük desteği vermiş oluruz.

İnsanları en çok strese sokan durumların içinde “belirsizlik”, “bilinmezlik” durumları önemli yer tutar. İnsanlar hastalıktan korkmakla birlikte, ekonomik olarak ta bir bilinmezlik içinde olabilir. Burada lider ve yöneticilerin önemli rolleri ortaya çıkar. İnsanlar liderlerinden onlara umut ve kontrol hissi vermesini bekler. Böyle sıkıntılı dönemlerde lider ve yöneticilerin dürüst ve şeffaf olması toplumun onlara güvenini arttıracak, panik hissini azaltacaktır.

Paylaş

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

Araç çubuğuna atla