Prostat Kanserinde ‘Aşırı Tedaviye’ DİKKAT!

08.12.2020
5.763
Prostat Kanserinde ‘Aşırı Tedaviye’ DİKKAT!
REKLAM ALANI

Paylaş

Prostat kanserinde beş yıllık sağ kalım oranlarının yüzde 100 olması tedavi gerekmeyecek hastaların aşırı tedavi edilmesine neden olmaktadır. Uygulanan aşırı tedavilerin neden olduğu komplikasyonlar, yan etkiler hastaların yaşam kalitesini bozabilmektedir. Aşırı tedavi ihtimalini azaltmak için sıkı takip programıyla tümör ve büyümesini izleme yaklaşımı olarak Aktif İzlem (Aİ) ve Bekle Gör (BG) protokolü uygulanmaktadır.

Dr. Mert Erda

Üroloji Uzmanı

Erkeklerde en sık görülen ve ölüm oranı yüzde 3 olan prostat kanseri yaşı günümüzde 40’lı yaşlara kadar indi. Hastalığın başlıca belirtileri idrar yapma güçlüğü- akışında azalma, meni ya da idrarda kan, boşalma esnasında ağrı, kasık bölgesinde rahatsızlık hissi, kemik ağrıları, sertleşme bozukluğu olarak kabul edilebilir. Prostat kanseri riskini ölçmeye yarayan PSA (Prostat Spesifik Antijen) testinin klinik uygulamada yaygın olarak kullanılması, artan sayıda biyopsi oranlarıyla birlikte daha fazla sayıda parça alınması hastalık görülme sıklığının artış nedenidir.

Prostat kanserinde sağ kalım oranı beş yıl içinde yüzde 100 olduğu için hastalar aşırı tedavi edildiğinde komplikasyon, yaşam kalitesini bozan yan etkiler görülmektedir. Aşırı tedavi ihtimalini azaltmak için sıkı takip programıyla tümör ve büyümesini izleme yaklaşımı olarak Aktif İzlem (Aİ) ve Bekle Gör (BG) protokolü uygulanmaktadır.

Aktif İzleme (Aİ)’deki amaç tam iyileşme şansını kaybetmeden hasta tedavisinin ertelenerek yakın izlenmesidir. Radikal tedavilere göre hastalık ilerleme riski taşıdığı için sıkı takip gerektirir. Tam iyileşme tedavisine geçiş için hastalığın ilerlemesi, PSA’da (Prostat Spesifik Antijen) yükselme, agresiflik derecesinde veya elle muayenede tümörün boyutunda artma tespit edilmelidir. Bekle Gör (BG) yaklaşımında ise prostat kanseri ilerlemesi yavaş, ek hastalık ve bunlara bağlı ölüm riskleri olan yaşlı hastalarda kullanılır. Burada amaç; mümkün olduğu kadar tedaviden uzak durmak, gerekli durumlarda geçici tedavi yapılmasıdır.

Prostat Kanseri Tedavisinde Radikal Prostatektomi

Prostat bezinin tamamı veya bir kısmının cerrahi olarak çıkarılması işlemi olan ‘Radikal Prostatektomi’ prostat kanseri tedavisinde altın standart olarak kabul edilmektedir. Diğer tedavi yöntemlerine göre avantajı prostata komşu dokulara fazla zarar vermeden tedavi sağlaması ve organın tamamen çıkartılmasıdır. Patolojik olarak kesin evreleme yapılmasını, cerrahinin yeterli fayda sağlamadığı durumlarda ise daha kolay tanıma, tekrar eden veya etme olasılığı fazla olan hastalara radyoterapi gibi ek tedavi imkânı sağlar. Yöntemin uygulanabilmesi için hastanın en az 10 yıllık yaşam beklentisi ve başka hastalıklar nedeniyle ameliyat riski olmaması gerekir. Eskiden olduğu gibi cerrahi için belli bir yaş sınırlamaması olmamasına rağmen 75 yaş üstü hastalarda daha iyi değerlendirme yapmak gereklidir.

PSA (Prostat Spesifik Antijen) seviyesi, cerrahi tedaviden fayda sağlayacak hasta grubunu belirler. Cerrahın özellikleri, hastanın yaşı, sinir koruyucu cerrahinin tek veya iki taraflı yapılması gibi faktörler ameliyat sonuçlarını etkiler. Operasyon açık, laparoskopi veya robot yardımlı yapılabilir. Açık ameliyata alternatif olarak daha iyi büyütme ile görüntülemenin sağlandığı, kanama-ağrının daha az olduğu, hastanede kısa kalış süreleri sağlayan laparoskopik yöntem geliştirilmiştir. Bu yöntem robotik yardımlı olarak da yapılabilmektedir.

Tüm bu yöntemlerin amacı daha az ilaç kullanımı, idrar kaçırmanın önlenmesi, hastalıksız yaşam elde edebilmektir. Günümüzdeki bilgiler ışığında bu yöntemlerden hangisinin daha başarılı olduğu konusunda yeterli kanıt bulunmamakla birlikte tecrübe, cerrahi merkezin imkanları ve vaka sayıları ile ilişkili olduğu bilinmektedir.

Prostat Kanseri Tedavisinde Radyoterapi

Görüntüleme yöntemlerindeki gelişmelere yeni yazılım programlarının eklenmesi ile modern radyoterapi teknikleri prostat kanseri tedavisinde de kullanılmaya başlandı. Bu gelişmelerle sağlıklı dokular daha iyi korunup, hedef dokulara verilen radyoterapi dozu artırıldığı için tümör kontrolü daha iyi sağlanabildi.

Radyoterapi öncesinde hormon tedavisi

Tümör hücrelerini azaltması, prostat dokusunda küçülme sağlaması açısından bazı olgularda radyoterapi öncesi hormon tedavisi tercih sebebidir. Özellikle elde edilen veriler ışığında bakıldığında radyoterapi ile birlikte hormon tedavisinin kullanılması yüksek riskli hasta grubunda standart tedavi haline gelmiştir. Kesin tedavi etkinliğinin artırılmasında, uzun süreli olumlu sonuçlar için radyoterapi öncesi başlanan, tedavi sırasında-sonrasında devam edilen en az 6 aylık hormon tedavisi orta-yüksek risk grubu hastalarda uygulanmaktadır. Günümüz yaklaşımında radyoterapi, bölgesel ve ileri evre prostat kanserinin tedavisinde özellikle başka hastalıkları da olan olgularda güven, uzun dönem hastalık kontrolü sağlaması, idrar kaçırma, sertleşme sorunu gibi yan etkileri diğer tedavilere göre daha düşüktür.

Bölgesel ve Metastatik Prostat Kanserinde Tedavi

Yapılan çalışmaların sonuçları incelendiğinde bölgesel ileri prostat kanseri tedavisi için genel sağ kalıma katkıları nedeniyle radyoterapiye ek olarak eş zamanlı ve sonrasında koruyucu tedavi gerekmektedir.

Radyoterapi dozu yüksek olduğunda tedaviyle birlikte yan etkilerinin de arttığı unutulmamalıdır. Hormonal tedavi tek başına değil radyoterapi ile birlikte uygun olan hastalarda bir seçenek olmalıdır. Metastatik prostat kanserinde standart tedavi androjenin baskılanması-yok edilmesidir. Tam tedavi edici bir yöntem olmasa da semptomları hafifletir ya da düzeltir, kemik ağrısı, patolojik kırık, anemi gibi hastalığın oluşturduğu durumları geciktirir. Cerrahi ve medikal olarak yapılabilir, tedaviye rağmen hastalık 12-18 ay içerisinde ilerler.

Her iki testisin alındığı cerrahi yöntem ‘bilateral orşiektomi’ tedaviye uyum problemi olan hastalarda uygulanabilir.

Paylaş

REKLAM ALANI
YAZAR BİLGİSİ
Hergün güncellenen haberleri ve birbirinden özel yazarları ile takipçilerine çok özel bir dünyanın kapılarını aralayan SAGLİKVEYASAMDERGİSİ.com.tr, internette dergi standartlarında takipçilerine sağlıklı yaşamın renklerini sunuyor. Sağlıklı Yaşamın Pusulası’ olan www.saglikveyasamdergisi.com.tr sitesi Sağlık & Yaşam Dergisi’nin yazılı basındaki başarısının sanal ortamdaki en büyük destekçisidir.
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.