Anasayfa / Genel Sağlık Bilgileri / Stresi Yönetmek İçin 8 Önemli Adım…

Stresi Yönetmek İçin 8 Önemli Adım…

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre 2020 yılı sonrası depresyon hastalık olarak ilk sıraya yerleşecek. DSÖ konuya dikkat çekmek için 2017 yılını ‘Depresyon’ yılı ilan etti. İngiltere’de 2015 yılında yapılan bir diğer çalışmaya göre; depresyon ve anksiyete (kaygı) yılda 13 milyon iş günü kaybı yaşanıyor. Stresle başa çıkmak için kişi önce kendini mutlu etmeli. İlk adım belki de gün içinde mutlu olmak için ufak şeyleri hayata sokmaktır; bu bir dolma kalem ya da toka bile olabilir…

Psikiyatri Uzmanı Dr. Tuna Güzide Yener Örüm

Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları

Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Stres beynimizin ve vücudumuzun her türlü tehdit veya beklentiye verdiği tepkidir. Stres hem zihinsel hem fiziksel bir deneyimdir.  Sizi korkutan ya da kaygılandıran bir olay ile karşılaştığınızda örneğin bir korku filmi izlerken ya da topluluk önünde konuşmanız gerektiğinde kalp atışlarınızın hızlandığını, soluk alıp verişinizin arttığını, ellerinizin terlediğini mutlaka hissetmişsinizdir. Tehdit karşısında vücudumuz vites yükseltir ve algıladığı tehlikeye ilk atalarımızdan bize miras kalan “Savaş ya da Kaç” reaksiyonu ile yanıt verir. Kan basıncımızı arttıran, solunumumuzu ve kalp atışımızı hızlandıran hormonlar vücudumuzda dolaşmaya başlar amaç bizi sorun ile baş etmek için hazır hale getirmektir.

Stres bizi alarmda tutar, motive eder ve tehlikeye karşı yanıt vermeye hazırlar. Sınavlara hazırlanmamızı, sunumlarda iyi performans göstermemizi, spor müsabakalarında mücadele etmemizi sağlayan pozitif güçtür. Fakat sadece kısa süreli ve makul düzeyde olursa sağlıklı sınırlarda kalabilir.  Akut tehlike anında hayat kurtarıcı olan stres kronik bir hal aldığında ruh ve beden sağlığımız tehdit eden bir etkene dönüşür.

Stressiz bir yaşam ne yazık ki kimse için mümkün değil. Hepimiz dönem dönem kendimizi baskı altında hissederiz. Kimimiz sorunlar ile daha kolay baş ederken kimimiz zorlanır. Yaşamımızda yapacağımız ufak değişiklikler stresle başa çıkmamız konusunda oldukça faydalı olacaktır. İlk adım belki de güne mutlu başlamak için sizi mutlu eden ufak şeyleri hayatınıza sokmaktır; bu bir dolma kalem ya da toka bile olabilir…

Mutlu toplum için önce mutlu ve stresten arınmış olmak gerekir. Bunun içinde stresi yönetebilmeliyiz.

Stresi yönetmek için 8 önemli ipucu:

1-Belirtilerini tanımak; mücadelenin ilk adımı olmalı. Kronik stresi fark etmek oldukça zordur. Net sinyalleri yoktur. Mutsuzluk ya da çabuk öfkelenme, uykuda azalama ya da uyku ihtiyacında artış, yorgunluk, iştahta artış ya da azalma ve beraberinde gelen kilo değişiklikleri, alkol ve sigara miktarında artış, var olan fiziksel hastalıklarda alevlenme en sık karşılaşılan belirtilerdir.  Bu belirtiler size tanıdık geliyorsa durup düşünmenin vakti gelmiş demektir.

2-Hayatınızı gözden geçirin. Sorunun kaynağını saptamak oldukça önemli . Gün içinde sizi nelerin sıktığını tespit edin. Sebeplerini ve size hissettirdiklerini not edin. Sorunlarınızı üçe ayırın. Pratik çözümler ile ortadan kaldırılabilecekler, zamanla yoluna girecekler ve bizim değiştirmek için bir şey yapamayacaklarımız.  İlk grup üzerine odaklanıp ikinci ve üçüncü grubu bir kenara bırakmalıyız. Değiştiremeyeceğimiz etkenler için kaygılanmak bize hiçbir şey kazandırmaz. Bazı sorunları örneğin ilişki sorunları gibi, tek başımıza çözemeyiz. Sorunu belirleyip karşılıklı konuşmak iyi bir başlangıç olabilir.

3-Hedeflerinizi ve önceliklerinizi belirleyin; bu sırada gerçekçi olmayı unutmayın. Kaldırabileceğimizin üstünde yük almamak önemli . Eğer bir uğraş bize fazla geliyorsa hayır demeyi bilmeliyiz. Önceliklerimize göre hayatı organize etmek ve sadeleştirmek gerekir. Her sorunu aynı anda çözemeyiz, her şeyi aynı anda elde edemeyiz. Unutmayın kimse mükemmel değildir, kendinizden de başkasından da bunu beklemeyin.

4-Düzenli egzersiz için vakit ayırın. Yapılan araştırmalara göre; haftanın 3 ya da 4 günü yapılacak 20-30 dakikalık yürüyüş ya da spor gibi hafif sporlar stres ve hafif depresyon üzerine antidepresan kadar etkisini ortaya koydu.

Özellikle açık havada yapılan yarım saatlik bir yürüyüş ya da hafif tempolu yüzmenin ne kadar fark yarattığına sizde şaşıracaksınız.

5-Sağlıklı beslenme alışkanlıkları stresle ve sağlığımız üzerine olumsuz etkileri ile başa çıkmamız konusunda oldukça önemli. Günlük hayatın koşuşturması içinde sürekli fastfood ve abur cubur ile besleniyoruz. Rafine şeker ve hazır gıdaların yerine hayatımıza taze sebzeyi sokmalıyız. Sigara ve alkol kısa vadede stresi azaltıyor gibi görünse de, stresin fiziksel ve ruhsal etkilerini uzun vadede arttırıyor.  Fazla miktarda kafein bedenimizde stres benzer i fiziksel belirtilere yol açıyor.

6- Yeterli miktarda uyuduğunuzdan emin olun. Stres uyku sorunlarını beraberine getirebilir. Gece belli bir saatten sonra kahve, çay ve sigara tüketmemek, yatmadan bir saat önce telefon, tablet ya da bilgisayar gibi parlak ekranlardan uzak durmak faydalı olacaktır.

7-Güçlü ve destekleyici ilişkiler önemli bir koruyucu. Sorunlarımızı ve duygularımızı aile bireyleri yada dostlarla paylaşmalı, onlardan gelecek her türlü yardım ve desteğe açık olmalıyız. Eleştirilere açık olmalı, aynı fikirde olmadığımız durumlarda fikirlerimizi sakince savunmalıyız. Tartışmak işleri sadece zorlaştırır. Şunu aklımızdan asla çıkamayalım herkes farklıdır, farklı bakış açıları, hedefleri ve idealleri vardır.

8-Eğlenceye vakit ayırın. Stresin en iyi antidotu gülmektir.  Hobiler edinerek sıkıntılara keyifli bir ara verin. Kendinizi mutlaka ödüllendirin.

Günün sonunda neyi başardığınıza odaklanın neyi başaramadığınıza değil. Kendinize karşı acımasız olmayın. Unutmayın herkesin zor zamanları olur.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*