Çocuklarda Da Migren Olur!

17.10.2012
24
Çocuklarda Da Migren Olur!

Çocuklarda Da Migren Olur, migren, bulanti, kusma, basagrisi, istahsizlik, karin agrisiYetişkin hastalığı olarak bilinen ancak çocuklarda da sıkça görülen migren, baş ağrıları şikayetiyle hekime başvurma sebepleri arasında ilk sıralarda yer alan semptomdur.

Dr. Gülten Özdemir

Nöroloji Uzmanı

Son yıllarda Uluslararası Baş Ağrısı Derneği (IHS) baş ağrılarını primer (birincil) baş ağrıları ve sekonder (ikincil ) baş ağrıları olarak sınıflamaktadır. Auralı migren, aurasız migren, gerilim tipi baş ağrısı, küme baş ağrısı birincil baş ağrısı nedenlerinin büyük bölümünü oluşturur. Migren; baş ağrısı nedenleri arasında gerilim tipi baş ağrısından sonra ikinci sırada yer almaktadır ve toplumun yüzde 10-15’de görülmektedir.

Migren, genellikle çocukluk çağında başlar

Toplumda yüzde 20 oranında 10 yaşından önce ve yüzde 45 oranında 20 yaşından sonra başlar. Puberteye (ergenlik) kadar kız erkek arasında görülme eşitken, puberteden sonra kadın erkek oranı 3:1 olur.

Yeni migren olgularının en sık pik yaptığı dönem çocukluk yaşına rastlar. Auralı migren, aurasız migrene göre daha erken yaşta başlar. 15 yaşına geldiklerinde çocukların yüzde 5’i migren atakları yaşamıştır. Bunların da yüzde 15 ‘i auralı migrendir. Anne ve baba ikisinde birden migren olduğunda çocukta migren olma riski yüzde 75, anne veya babanın sadece birinde migren olduğunda çocukta migren olma riski yüzde 45’tir.

Çocukluk çağı migrenin karakteristik özellikleri:

Erişkinlerdeki klasik 4-72 saat süren baş ağrısına kıyasla daha kısa 1-4 saat süren baş ağrısı atakları olur Erişkinlerdeki yarım baş ağrısına kıyasla iki yanlı frontal baş ağrısı olur Eşlik eden ışık ve sese hassasiyet Eşlik eden bulantı, kusma ve karın ağrısı Eşlik eden emosyonel (ruhsal) değişiklik olur.

Migren çocuklarda erişkinlerden biraz daha farklı belirti verebilir: 

2-6 yaş arası çocuklarda aralıklı, kısa ve ani olan, sadece birkaç dakika süren fakat tekrarlayan vertigo (baş dönmesi) epizodları olabilir. Ataklar sırasında çocuk dengesini kaybedip, yürümekte güçlük çekebilir. Çocuklarda baş ağrısı olmadan tekrarlayan aralıklı karın ağrısı epizodları olabilir; bu durum ‘abdominal migren‘ olarak adlandırılır. Karnın orta hattında, göbek çevresinde, tam yerleşimi belirlenemeyen, künt ya da sızlama şeklinde orta-ağır şiddette birlikte iştahsızlık, bulantı, kusma ve solgunluk semptomlarından en az ikisi eşlik eder ve başka bir hastalıkla açıklanamaz. Yine çocuklarda sık kusma atakları da her 1-2 ayda bir yaşanabilmektedir. Bu atakları çoğunlukla bir yolculuk başlatmakta ve yaklaşık bir gün sürebilmektedir. Extremite ağrı epizodları (bir nedene bağlı olmadan, kendiliğinden olan kısa süreli ve tekrarlayıcı olan) çocukluk çağı migreninin bir göstergesi olabilir. Yine akut hafif kafa travmaları çocuklarda ve ergenlerde migreni tetikleyebilir. Migreni olan çocukların kişilik ve genel yapısı; bu çocuklar daha asabi, pasif -agresif kişilik yapısında (öfkesi baskılanmış), yolculukta sık taşıt tutması olan, uyku düzensizliği ve daha korkak olma eğiliminde olan ve toplum geneline göre daha asabi ve fiziksel olarak daha güçsüz olma eğilimindedirler. Bu semptomlar; çocuğun anne -babası, birincil yakınları ve hekimler tarafından yanlış anlaşılabilir, genellikle çocukta gereksiz abartılmış bir strese bağlanabilir ve sorumluluklarını aksatmak, sekonder kazanç sağlamak amacı için bilinçli yapıyor olduğu gibi algılanabilir.

Ne zaman uzmana gitmek gerekir?

Yukarıda sayılan bu durumlarda aileler migrenden şüphelenip çocuklarını nöroloji uzmanına götürmeleri uygun görünmektedir. Sık ağrı atakları çocuğun günlük yaşam kalitesini ciddi anlamda bozan sosyal dengesini, arkadaşları ve sosyal çevresi ile olan ilişkilerine varıncaya kadar, ders başarısını dahi etkileyen önemli bir sorun halini alabilir. Migren; çocuğun okuldan, dersten uzak kalmasına neden olabilecek kadar çocuğun ve ailesinin yaşam kalitesini bozabilmektedir.

 

Çocuk erişkin yaşa geldikçe tüm bu bulgular ortadan kalkar ve tipik migren semptomları kendini gösterip ileri dönemde klasik migren hastalığı geliştirirler.7 yaşından önce başlayan migren, erkeklerde kızlara göre daha seyrek olarak devam eder; yirmili yaşlara geldiklerinde çocukluk çağı migreni olan erkeklerin yüzde 50’sinde, kızlarınsa yüzde 60’ında halen migren sebat eder. 7 ila 15 yaşları arsında başlamış, şiddetli migreni olanların yüzde 20’sinin 25 yaşına geldiklerinde migrenleri ortadan kalkmıştır. Yüzde 60‘ı, 50’li yaşlara kadar migren atakları yaşamaya devam ederler.

 

Erişkinde olduğu gibi tedaviye başlama kararı ve ilaç seçimi; hastanın yaşı, atakların sıklığı, şiddeti, ilacın göreceli etkinliği, ilaç yan etkileri, ayar zararı, migrenin çocuğun günlük yaşamını etkileme şiddeti ve oranına göre değişir.

 

Psikologların önerdiği biofeedback rahatlama yöntemleri, stresle başa çıkma, rahatlama-gevşeme teknikleri yararlı olabilir. Atak sırasında; sevgi, şefkat, sıcaklık, ilgi ve yakınlık fiziksel gevşeme ve ruhsal rahatlama için çocuğa destek olacaktır. Çünkü çocuk tarif edemediği ağrı nedeni ile anlaşılmaz sıkıntı, anksiyete, hassas ve çökkün ruh hali içinde olur.

 

Çocuğu migren olan ailelere tavsiyeler

Çocuğun beslenme alışkanlığı gözden geçirilmeli, Öğünlerini atlamaması, sık aralıklarla beslenmesi, aşırı yememesi sağlanmalı. Aç kalmamalı, bol su tüketmeli, Düzenli uyku alışkanlığı kazandırılmalı, aşırı televizyon izleme ve aşırı bilgisayar kullanımından sakınmalı, Kışın lodoslu ve rüzgarlı havalarda şapka ve atkı kullanmalı, Yazın dik güneş ışığının olduğu öğlen saatlerinde dışarıda bulunmamaya özen gösterilmeli, Hastaya, anne-babaya ve çocuğun bakıcısına migren eğitimi verilmeli, Yiyeceklerde saptanan tetikleyicilerden (çikolata, tiraminli yiyecekler, kafein içeren içecekler) kaçınılmalı Sigara dumanını yoğun olduğu ortamlarda bulunulmamalı Taşıt tutması olan migrenli çocuklara, uzun yolculuk öncesinde bulantı önleyici ilaçlar verilmelidir.

YAZAR BİLGİSİ
Hergün güncellenen haberleri ve birbirinden özel yazarları ile takipçilerine çok özel bir dünyanın kapılarını aralayan SAGLİKVEYASAMDERGİSİ.com.tr, internette dergi standartlarında takipçilerine sağlıklı yaşamın renklerini sunuyor. Sağlıklı Yaşamın Pusulası’ olan www.saglikveyasamdergisi.com.tr sitesi Sağlık & Yaşam Dergisi’nin yazılı basındaki başarısının sanal ortamdaki en büyük destekçisidir.
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.