Düzenli Beslenme Çocuklar İçin Önemli!

14.07.2014
46
Düzenli Beslenme Çocuklar İçin Önemli!

duzenli-beslenme-cocuklar-icin-onemliÇocuğun kişiliği özellikle okul öncesi dönemde şekilleniyor, yetişkinlik çağındaki davranışları üzerinde etkili olacak alışkanlıkların edinilmesi bu yıllara dayanıyor. Dolayısıyla bu dönem, besinlere karşı pozitif alışkanlık geliştirilmesi açısından önemli bir zaman dilimi olarak görülüyor.

Dyt. Sevnur Çaparoğlu

Beslenme ve Diyet Uzmanı

Düzenli beslenme çocukların, özellikle de 2-6 yaş arasındaki dönemde düzenli beslenme alışkanlığı kazanmaları sağlıklı gelişimlerine olumlu katkı sağlaması açısından büyük önem taşır.

2-6 Yaş Arası Çocuklarda Geçici Yeme Problemleri Görülebiliyor

2-6 yaş arası çocukların günlük enerji (kalori) ve besin gereksinimleri yüksektir, ancak bir oturuşta büyük miktarda yemek yiyemezler ve yemek alışkanlıkları genelde kötüdür. Bu dönemde en sık karşılaşılan sorun; çocukların belli besinleri yemek istemeleri, aşırı seçici olmaları ve beslenmenin birkaç gıda ürünüyle kısıtlı kalmasıdır. Ancak bu durum geçicidir. İştahları da iyi olmayan bu çocuklar genelde bir öğünde iyi yer, ihtiyaçları olan besin maddelerini aralarda atıştırarak, 3 küçük öğün yiyebilirler. Bununla birlikte, öğünler dışında bisküvi, kraker, simit, kola, çikolata gibi şekerli ve kalorili besinlerin yenmesine izin vermemek; diğer besinlere karşı isteksizliğe, gereksiz yere boş kalori alınmasına, şişmanlığa, tokluk hissine ve diş çürüklerine engel olur.

Çocuklara En Doğru Şekilde Yemek Nasıl Yedirilir?

Çocukların sağlıklı olması için, tek çeşit beslenmeleri yeterli değildir. Çocuklara her gün dört temel yiyecek grubundan çeşitli yiyecekler sunulması, önceleri istemeseler de bir süre sonra alışmalarını ve dengeli beslenmelerini sağlayacaktır. Öğün saatlerinin düzenli olmasına çalışılmalıdır. Besleyici değerleri yüksek gıdalar tercih edilmelidir. Küçük tabaklarda, küçük porsiyonlar şeklinde sunumlar hazırlanması da uygun olabilir. Bu gibi durumlarda çocukların tekrar istemelerine izin verilmelidir. Çocukla birlikte masaya oturmak, birlikte mutfak çalışmaları yapıp, yemekleri ya da sofrayı birlikte hazırlamak da önemlidir. Tatlılar, diğer besinler tüketilene kadar sofraya getirilmemelidir.

Çocuk, yemesi gereken yiyeceklerden bazılarını istemeyebilir. O zaman, çocuğa bu besinin yerini tutabilecek başka bir besin verilebilir. Örneğin; kalsiyum kemik ve diş sağlığı için çok gereklidir. Çocuk süt içmeyi sevmiyorsa onun yerine ayran, beyaz peynir veya yoğurt gibi süt türevleri ya da sütlü tahıl gevrekleri verilebilir. Kakaolu karışımlarla birlikte süt kesinlikle verilmemelidir. Çocuk parça et yemeyi istemiyorsa; köfte, tavuk, balık veya kıymalı pişirilmiş kurubaklagil yemeği tercih edilebilir. Çocuk çiğ domates yemiyorsa, anne domatesin yerine portakal, elma veya salatalık yedirerek ya da yemeklerin içerisinde pişmiş domates almasını sağlayarak çocuğun besin ihtiyacını karşılayabilir.

2-6 yaş günlük beslenmesi nasıl olmalıdır?

2-6 yaş aralığındaki çocukların beslenmesi, kabızlık ve ishal gibi sindirim sorunlarının gelişmemesi, demir eksikliğine bağlı kansızlığın oluşmaması açısından oldukça önemlidir. Bu dönemde çocuklar sebze meyve ağırlıklı, lifli beslenmelidir. Yine bu dönem çocuklarında protein, vitamin ve mineral ihtiyacı titizlikle giderilmelidir. 2-6 yaş arasındaki çocukların beslenmesinde dikkat edilmesi gereken noktalar:

Et, tavuk, balık, yumurta, kurubaklagiller gibi besinler proteinden zengin besinlerdir. Kasların güçlenmesi, kan yapımı, vücudun sağlıklı büyümesi ve sağlıklı bir yaşam için gereklidir. Etler köfte yapılarak, haşlanarak, sebze yemekleri ya da çorbalara katılarak yedirilebilir. Haftalık menüde en az bir kez balık yer almalıdır. Bu grup besinlerden 2 veya 3 porsiyon tüketilmesi gerekir.

Süt, yoğurt, peynir gibi besinler kemik ve dişlerin gelişimi, sinir ve kasların düzenli çalışması için gerekli kalsiyum, A vitamini ve iyi kalitede proteini sağlar. Bu besinlerden günde 2-3 porsiyon alınmalıdır. 2 su bardağı süt (400-500 gr.), 1 kibrit kutusu kadar peynir çocuğun günlük ihtiyacını karşılayabilir. Bu orandan fazla süt vermeye gerek yoktur. Yoksa kalsiyum diğer minerallerin vücuttaki emilimini olumsuz etkiler.

Günlük enerjinin çoğu tahıllar ve tahıl grubu gıdalardan sağlanmalıdır. Buğday, yulaf, arpa, mısır, pirinç ile bunlardan yapılan ekmek, şehriye, bulgur, irmik vb. tahıl grubuna girer. Bu gruptaki besinlerde, bitkisel protein ve B vitaminleri bulunur. İlk yaşlarda günde 2-3 ince dilim ekmek, 1 servis kaşığı makarna, pilav vb. verilebilir. 5-6 yaşlarında verilen miktar artırılır.

Vitamin ve mineral ihtiyacını karşılayan sebze ve meyveler, vücut direncinin artmasında ve bağırsak sisteminin düzenli çalışmasında önemli rol oynar. Çocukların günlük olarak meyve grubundan 2 porsiyon, sebze grubundan 2 porsiyon almaları yeterlidir. Çocuklara verilecek sebze ve meyvelerin mevsimlik, taze olmasına ve çok iyi temizlenmiş olmasına dikkat edilmelidir.

Şeker ve yağ grubundan alınacak yiyeceklerin miktarı, çocuğun enerji gereksinimine göre değişir. Çocuğun tatlı gereksiniminin pekmez, tahin helvası, sütlü tatlılarla karşılanması daha uygundur. Günlük alınacak yağın yarısı bitkisel sıvı yağ olmalıdır. Çocuğun alacağı günlük şeker ve tatlı miktarı ortalama 2-4 tatlı kaşığı, yağ miktarı ise 1 yemek kaşığı olmalıdır. Yağlar yemeklere yakılmadan eklenmelidir.

Çocuklar için en önemli öğün kahvaltıdır. Bütün gece süren açlıktan sonra, vücut ve beyin güne başlamak için enerjiye gereksinim duyar. Çocuklar her sabah düzenli olarak kahvaltı yapma alışkanlığı kazanmalıdır. Peynir, haşlanmış yumurta, taze meyve suyu, birkaç dilim ekmek veya 1 bardak süt, poğaça, mandalina çocuklar için yeterli ve dengeli bir kahvaltı örneğidir.

2-6 Yaş Çocuklarının Besin Grubu Gereksinim Miktarları

Besin grupları1-3 yaş grubu4-6 yaş grubu
Süt ve süt ürünleri (yoğurt)2,5 Su bardağı2 Su bardağı
Peynir, çökelek2/3 Kibrit kutusu1 Kibrit kutusu
Et, tavuk, balık1 Köfte kadar1 Köfte kadar
Yumurta1 Adet1 Adet
Kurubaklagil2/3 Porsiyon2/3 Porsiyon
Yeşil ve sarı sebze, meyve½ Porsiyon½ Porsiyon
Diğerleri2/3 Porsiyon1 Porsiyon
Tahıllar, ekmek1-2 Orta dilim2 Orta dilim
Bisküvi2-3 Adet4-5 Adet
Pirinç, bulgur2/3 Porsiyon1 Porsiyon
Yağ (yemekleri içine giren) ve şekerler1,5 Yemek kaşığı2 Yemek kaşığı
Şeker (tatlıların içine giren miktar)5 Yemek kaşığı5 Yemek kaşığı

 

2-6 Yaş Aralığındaki Çocuklar İçin Hazırlanmış Bir Günlük Menü Örneği;

ÖĞÜNLERBESİNLER2-3 YAŞ4-6 YAŞ
SabahYumurta Zeytin Yağ – bal Ihlamur Ekmek½ Yumurta 2-3 Tane 1 Tatlı kaşığı 1 Çay bardağı 1 İnce dilim1 Yumurta 3-4 Tane 1 Tatlı kaşığı 1 Çay bardağı 2 İnce dilim
KuşlukŞeftali1 Orta boy1 Orta boy
ÖğleSebzeli köfte Fırın makarna Karışık salata Ekmek1-2 Yemek kaşığı 1 Küçük dilim 1-2 Yemek kaşığı 1 İnce dilim2-3 Yemek kaşığı 1 Orta dilim 2-3 Yemek kaşığı 1 İnce dilim
İkindiAyran Sigara böreği1 Su bardağı 2-3 Tane1 Su bardağı 3-4 Tane
AkşamNohut Bulgur pilavı Yoğurt Üzüm1-2 Yemek kaşığı 1-2 Yemek kaşığı 1 Su bardağı 1 Çay bardağı2-3 Yemek kaşığı 2-3 Yemek kaşığı 1 Su bardağı 1 Çay bardağı
Yatmadan önceSüt1 Su bardağı1 Su bardağı

 

Sağlıklı Atıştırma

Çocuklar genellikle öğün aralarına atıştırmak ister. Bunun sağlıklı olması için aşağıdakiler verilebilir:

*Soyulmuş ve dilimlenmiş taze meyve

*Havuç, biber, salatalık, marul gibi çiğ sebze

*Bir kase küçük doğranmış peynir ve ananas

*İçine krem peynir doldurulmuş marul

*Meyveli veya havuçlu kek

*Esmer ekmekten yapılmış küçük sandviçler

*Küçük peynir dilimleri

*Taze meyvelerden hazırlanmış meyve salataları

*Hazırlanma ve saklanma koşullarına dikkat edilmesi koşuluyla, özellikle yaz aylarında çocukların çok sevdikleri dondurma

*Şekersiz yoğurt

*Şekersiz sütlü ya da sütsüz kahvaltı gevrekleri (mısır gevreği)

*Bir bardak tam yağlı süt ya da şekersiz taze meyve suyu

2-6 Yaş Grubu Çocuklar Bu Ayda Nasıl Beslenmeli?

Çocukların kasım ayını sağlıklı geçirmesi için, bağışıklık sistemini biraz daha güçlendirmekle işe başlamalıyız. Dünya Sağlık Örgütü, bu dönemde vücut direncindeki azalmaya dikkat çekerek antioksidan etkiye sahip olduklarından A, C, E vitaminlerinin; selenyum, çinko, magnezyum gibi minerallerin; omega 3 ve omega 9 yağ asitlerinin alımının artırılmasını önermektedir. Bu öğelerin, besinlerden doğal olarak alınması gerekmektedir. Bu sayede vücut direnci artmakta, böylelikle enfeksiyonlara yakalanma riski azalmakta, eğer hastalık oluşmuşsa daha kısa sürede atlatılmasını sağlanmaktadır.

Sonbahar ve kış mevsiminin vazgeçilmez yiyeceklerinden olan kurubaklagil (mercimek, nohut, kurufasulye, barbunya vb.), kepekli tahıl (esmer ekmek, bulgur, kepekli makarna, pirinç, erişte, un) ve özellikle C vitamininden zengin sebze ve meyve (brokoli, nar, mürdüm eriği, kivi, turunçgiller, havuç, kabak, Brüksel lahanası, yeşilbiber, karnabahar, mandalina, maydanoz, roka, tere) tüketimine ağırlık verilmelidir. Kuşburnu, ıhlamur, adaçayı, zencefil, rezene, anason, kekik otu gibi bitki çaylarının da yaygın görünen kış hastalıklarına karşı olumlu etkileri bulunmaktadır.

Sonbaharda güneş yüzünü daha az gösterdiğinden, D vitamini gereksinimini karşılamakta sıkıntılar yaşanmaktadır. Bu nedenle, havanın güneşli olduğu günlerde çocuklar parklarda 20 dakika kadar güneş ışığından direkt olarak yararlanmalı ve haftada en az 2 kere balık yemelerine özen gösterilmelidir.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.