Astım Sıkı Takip İster

Astım nedeni tam olarak bilinmeyen, sürekli ve düzenli tedavi gerektiren hastalıktır. Takip altındayken korkulmaması gerekmez.

Doç. Dr. M. Kürşat Özvaran 

Göğüs Hastalıkları Uzmanı

Astım tanımı hastalıklı kişilere bağlı farklı durumlar göstermekle birlikte, farklı şiddette ataklar olabilir.

Astım kronik bir hastalıktır. Akciğerdeki bronş aşırı duyarlılığı ve kronik hava yolu inflamasyonuna bağlı oluşan özellikle gece yarısı ve sabaha karşı nefes darlığı, hışıltı, göğüste sıkışıklık ve öksürük şikayetleri ile kendini gösterir. Genellikle tedavi veya kendiliğinden düzelir.

Hastalığa genetik ve çevresel faktörlerin yol açtığı düşünülse de bu konuda kesin kanıtlar henüz mevcut değildir. Burada vücuttaki birçok hücre ve ürünü rol almakta, akciğerde kronik inflamasyon gelişmekte, bazı hastalarda akciğerde kalıcı hasarlar bırakır.

Astım maliyeti yüksek hastalıktır

Astım hastalığında tam kontrolü sağlamak için; gündüzleri haftada 2’den az şikayetlerinin olması, gece şikayeti hiç olmaması-uyanmaması, aktivitelerinde hiçbir kısıtlamanın olmaması, solunum testlerinin normal olması, hiç astım atağının olmaması gerekir. Hasta doktor uyumu, hastanın uygun ilaçlarını düzenli kullanılması, atak nedeni olan faktörlerden mümkün olduğunca uzak durması astımdaki tam kontrolü sağlar.

Astım tanısında hastadan alınan bilgiler çok önemlidir. Astımın çeşitli tipleri vardır. Bunlar alerjik olan ve olmayan diye ayrılırken yeni olarak erken veya geç başlayan, öksürük ağırlıklı astım, eksersizle olan astım, aspirine duyarlı astım, premenstrüel astım, tedavisi zor astım, mesleki astım diye grublara ayrılmaktadır. Burada tanısında en çok zorluk olan öksürükle olan astımdır. Bu durumun ayrıcı tanıda düşünülmesi gereken diğer durumlar, eozinofilik bronşitten, gastoözofageal reflü (GÖR), anjiyotensin konverting enzim (ACE) inhibitörlerine bağlı öksürük, postnazal akıntı sendromu, kronik sinüzit ve vokal kord disfonksiyonudur.

Astım atağı, astım hastalarının hayatını tehlikeye atan ciddi bir durumdur.  Tedavinin düzensiz kullanımı, infeksiyonlar, kirli hava ve alerjenlerle karşılaşmak bu acil duruma yol açmaktadır. Bu durumun tedavisi evde kontrol altına alınamıyorsa mutlaka doktora başvurulmalıdır. Astım ataklarında hastaneye başvuranları %70-80’ni 3-4 saatlik bir tedaviyle düzelmektedir. Geri kalan hastalar hastaneye yatırılmakta fakat düzelmeleri daha yavaş olmaktadır. Hastaneden eve gönderilen hastaların %10’ u 1 hafta sonra hastaneye geri dönmektedir.