Doktor Önermeden Asla!

Doktor Önermeden Asla!

Antibiyotikler, yüzyıla yaklaşan bir süredir insanlığın mikroorganizmalara karşı kullandığı en önemli silah. Ancak ne yazık ki, yanlış kullanımına bağlı antibiyotik direncinin artması nedeniyle etkili antibiyotiklerin sayısı da gittikçe azaldığı için yakın gelecekte tedavide kullanılacak seçeneklerinin azalması da tüm dünyada endişe yaratıyor. 

Dr. Hakan Kutlu

Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı

Enfeksiyon hastalıkları yaş ya da cinsiyet ayrımı gözetmeden toplumun genelini ilgilendiren hastaneye başvuru nedenlerinin başında gelir. Dolayısıyla hastalıkların doğru ve uygun tedavisi toplumsal bir önem taşır. Bugün enfeksiyon hastalıklarında iyileşme, antimikrobiyal tedavi olarak tanımlanan, mantarlar, bakteriler ve parazitler gibi mikropları öldüren veya çoğalmalarını engelleyen maddeler sayesinde sağlanabilir. Antibiyotiklerin çok önemli bir yer tuttuğu bu maddeler içerisinde dezenfektanlar gibi bazı sentetik maddeler de yer alır. Ancak, hastalıklarla ilgili sağ kalım, komplikasyon ve kronikleşmenin önlenmesi, hastalık şiddet ve süresinin kısaltılması gibi birçok noktada istenen sonuca ulaşabilmek için antimikrobiyal tedavinin uygun miktarda kullanılmasıyla sağlanır. Enfeksiyonlarda akılcı olmayan antimikrobiyal tedavilerin kullanılması sonucu tedavi edilemez ve belki de hasta kaybedilebilir. Ayrıca gereksiz kullanılan her antimikrobiyal ülke ekonomisine azımsanamayacak ek yük getirir.

Antibiyotikler sadece bakteri kaynaklı enfeksiyonlarda etkili

İdeal antibiyotik kullanımı, o enfeksiyona yönelik doğru antibiyotiğin en uygun yoldan, etkin dozda, optimum aralıklarla, uygun süreyle verilmesi anlamına gelir. Bununla birlikte enfeksiyon olmaksızın antibiyotik kullanılması, seçilen antibiyotiğin yanlış olması, dozunun yetersiz veya aşırı olması ve doz aralıklarının uygunsuz olmaması ise antibiyotiklerin doğru kullanılmadığını gösterir. Sadece bakteriyel enfeksiyonlara karşı antibiyotikler etkilidir. Ancak toplumda en sık yapılan hataların başında soğuk algınlığı ve virüslerin neden olduğu enfeksiyonlarda da antibiyotiklere başvurulması olur. Hatırlanması gereken en önemli nokta; virüslerin neden olduğu enfeksiyonlarda antibiyotiğin çözüm olmadığı ve diğer insanlara bulaşma riskini ortadan kaldırmadığıdır.

 

Yanlış kullanım direnç geliştirir

Antibiyotiklerin yanlış kullanımı tedavide etkisiz kalınmasının yanında daha büyük bir sorunu da doğurur. Antimikrobiyal direnç. Yani, bu mikroorganizmanın neden olduğu enfeksiyonu tedavi etmede ilacın etkisiz hale gelmesi. Bunun sonucunda ise, daha sonra antibiyotiğe ihtiyaç duyulduğunda işe yaramaz. Hafif bir enfeksiyon bile tedavi edilemediğinden, hasta için çok ciddi sorunlara neden olabilir. Bu durumun sadece kullanın kişi için değil, sonradan dirençli bakteriye yakalanma riski olan tüm toplum için tehlike oluşturur. Antibiyotik direncinin artması nedeniyle etkili antibiyotiklerin sayısı ve yakın gelecekte tedavide kullanılacak antibiyotik seçeneklerinin giderek azalmasına sebep olacaktır.

Hekim reçete etmediği sürece kesinlikle kullanılmamalı

Toplum genelinde en çok yapılan hatalardan biri de antibiyotiklerin ateş düşürücü veya ağrı kesici amacıyla kullanılmasıdır. Bu nedenle hekim reçete etmedikçe antibiyotiklerin kullanılmaması ve hatta antibiyotiğin gerçekten gerekip gerekmediği de hasta tarafından da sorgulanmalıdır. Aynı zamanda, antibiyotik yazılması konusunda hekime baskı yapılmaması da önem taşır. Özellikle grip ya da nezle gibi virüslere bağlı solunum yolu enfeksiyonlarında antibiyotiklerin tedavide yeri olmadığı unutulmamalı ve hasta kendisini iyi hissetse bile tedaviyi hekimin belirttiği süreden önce sonlandırmaması gerekir. Uygun antibiyotik kullanımı hem bireysel hem de toplumsal bir sorumluluktur.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.