Böbrekler Sağlıklı Yaşlansın

Böbrekler Sağlıklı Yaşlansın

Kronik böbrek hastalığı dünyada olduğu gibi Türkiye’de de tam anlamıyla salgına dönüşmüş durumda. Böbrek hastalarının sayısı her geçen gün artıyor. Erken teşhisinde “önlenebilir ve ilerlemesi geciktirilebilir” olmasına karşın, erken tanısının konulamaması nedeniyle hastalık sıklıkla son dönem böbrek yetmezliği evresine kadar ilerleyebiliyor.

Doç. Dr. Ülkem Çakır

Nefroloji Uzman

Halen dünyada 2 milyonu aşkın kişi diyaliz ve böbrek nakli tedavileri ile yaşamını sürdürür. Gelecekteki 10 yıl içinde bu sayının iki katına çıkacağı tahmin edilir. Türkiye’de yaklaşık 7.5 milyon kişi kronik böbrek hastalığı ile mücadele ediyor. Bir başka değişle, her 6-7 erişkinden biri böbrek hastası.

Kandaki Zararlı Maddeleri Atıyor

Böbreklerimiz, karnımızın arka duvarında, bel bölgesinin iki yanında yer alır. Görünüm olarak kuru fasulyeyi andıran böbreklerin her biri ortalama 10 cm. boyuna ve 150 gram ağırlığına sahip. Böbrekler kanda bulunan zararlı maddeleri ve üreyi süzüyor, idrarla dışarı atılmasını sağlar. Vücudun su ve elektrolit dengesini düzenliyor ve bir kısım hormonları da beraberinde üretir. Aynı zamanda kanın asit-baz dengesini yani ph seviyesini sağlar. Vücudumuz için hayati öneme sahip böbreklerimiz, her geçen gün daha da artan bir sağlık sorunu olarak karşımıza çıkar.

Kronik Böbrek Hastalığı Salgın Halini Aldı

Kronik börek hastalığının dünyada olduğu gibi Türkiye’de de adeta salgın halini alan önemli bir halk sağlığı sorunudur. Basit ve ucuz bazı idrar ve kan testleri ile erken saptandığında önlenebilir veya ilerlemesi geciktirilebilir olmasına karşın, erken tanısının konulamaması birçok olguda buna olanak vermez. Hastalık sıklıkla son dönem böbrek yetmezliği evresine ilerler. Yüksek sakatlık ve ölüm oranları, kötü yaşam kalitesi ile hasta sağlığını; uygulanması gereken yüksek maliyetli diyaliz ve böbrek nakli tedavileri ile sağlık bütçesini ciddi bir şekilde tehdit eder.

Her 6-7 Erişkinden Biri Böbrek Hastası

Halen dünyada 2 milyonu aşkın kişi diyaliz ve böbrek nakli tedavileri ile yaşamını sürdürür. Gelecekte 10 yıl içinde bu sayısının iki katına çıkması ve toplam tedavi maliyetinin 1.5 trilyon dolara yaklaşması beklenmektedir. Böbrek hastalığı bu şekilde, yakın gelecekte gelişmiş ülkelerin sağlık bütçelerini ciddi olarak zorlayan, daha düşük gelir düzeyine sahip ülkelerde ise altından kalkılması mümkün olmayan bir ekonomik yük ortaya çıkacağa benziyor. Türkiye’de diyaliz uygulanan veya böbrek nakli yapılmış yaklaşık 60 bin hasta bulunuyor.Bu sayının, 2015 yılında 100 bini aşacağı ve halen 1.5 milyar dolar olan tedavi maliyetinin iki katına çıkacağı tahmin ediliyor. Son dönem böbrek yetmezliği olan hastalar,  kronik böbrek hastalığı sorununun buz dağının su üstündeki kısmını oluşturur. Zira 23 ilde 10 bin 750 erişkinin katılımı ile yapılan ve 2009 yılında sonuçlanan CREDIT çalışması, Türkiye’de erişkinlerin %15.7’sinde çeşitli evrelerde kronik böbrek hastalığı varlığını gösterir. Bu oran, basit bir hesapla ülkemizde yaklaşık7.5 milyon kronik böbrek hastası bulunduğunu, yani her 6-7 erişkinden birinin böbrek hastası olduğu anlamına geldiğini ve sorunun boyutunun tahmin edilenin çok üzerinde olduğunu gösterir.

Sık Ağrı Kesici Kullanmak Bile Zemin Hazırlıyor  Kronik böbrek hastalığı için en yüksek risk grupları arasında şeker hastaları, hipertansiyon, kalp-damar hastalığı ve ailesinde böbrek hastalığı olanlar ile yaşlılar bulunur. Diğer risk faktörleri arasında ise obezite, sigara, böbrek taşı, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, sık ağrı kesici kullanımı ve bağ dokusu hastalıkları bulunur. CREDIT çalışması, Türk toplumunda kronik böbrek hastalığı için bu risk faktörlerinin yüksek oranda mevcut olduğunu gösterir. Buna göre, erişkinlerin %32,7’sinde hipertansiyon, %12,7’sinde şeker hastalığı, %32’sinde obezite ve %35.2’sinde aktif sigara içiciliği bulunur. Özellikle tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de son dönem böbrek yetmezliğinin en sık nedeni olan şeker hastalığı sıklığının 2002’de %7.2 iken, günümüzde %12’nin üzerine çıkmış olması endişe verici bir durum, kronik böbrek hastalığının kontrolünü sağlamak için toplumda yaşam biçimi değişikliklerine yol açacak ve böbrek hastalığının önlenmesi ve tedavisine dayalı hastalık yönetimi modelinin bir an önce hayata geçirilmesi gerekir.

Böbrekleri Korumanın Yolları

1-     Özellikle 40 yaşından itibaren yılda bir kez idrar ve kan tahlili yaptırın. Böylece olası böbrek hastalığınız varsa erken evrede tespit edilebilir.

2-     Suyu ne az ne çok için. Normal kiloda erişkin bir kadının günde 1.5-2 litre, erkeklerin ise 2-2.5 litre su içmesi gerekiyor. Az içilen su gibi, çok içilen su da zarar veriyor.

3-     Yemeklere tuz eklemeyin.

4-     Düzenli egzersiz yapın. Egzersiz sırasında su içmeyi ihmal etmeyin.

5-     Sigarayı bırakın.

6-     Gelişigüzel, sık sık ağrı kesici kullanmaktan kaçının.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.