Erkeklerin Spermi 50 Yılda Yüzde 50 Azaldı

17.10.2012
55
Erkeklerin Spermi 50 Yılda Yüzde 50 Azaldı

Erkeklerin Spermi 50 Yılda Yüzde 50 Azaldı, Hakan Özveri, sperm, erkek cinsellik,testis, hormonal yetersizlik, hormon, varikosel cerrahi, varis, sigara sperm, kronik ilaç, doğal ürünler Çiftlerin çocuk sahibi olmalarının önünde birçok engel bulunuyor. Ancak bu engeller konusunda ne kadın ne de erkek suçlu. Tüp bebeğin önünde hem erkekten, hem kadından kaynaklanan tıbbi nedenler olabildiği gibi, nedeni bilinmeyen durumlar da sözkonusu.

Yrd. Doç. Dr. Hakan Özveri

Üroloji Uzmanı

Erkeklerdeki sperm oranı son 50 yılda yarı yarıya azaldı. Geçmiş yıllarda mililitrede 120 milyon sperm varken, bu sayı yarı yarıya düştü. Üstelik önümüzdeki 50 yıl içinde sperm hücresinin tamamen ortadan kalkacağına ilişkin yorumlar ve bunu destekleyen bilimsel çalışmalar var. Bir çiftin çocuğu olmadığı zaman hem kadın hem erkek ayrı ayrı değerlendirilir. Tüp bebek tedavisi için başvuran çiftlerin üçte birinde sorun erkekten, % 20-30’unda ise hem erkek hem kadından kaynaklanıyor. Dolayısıyla tedavi sırasında çiftlerin her ikisinin de değerlendirilmesi gerekir.

Bilindiği gibi sperm üretimi Y kromozomu sayesinde olur. Ancak Y kromozomunun zamanla kaybolacağına ilişkin iddialar var. Bazı genetik hastalıklar az da olsa buna neden oluyor. Y kromozomu bazı erkeklerde olmayabiliyor, üremeyi sağlayan genler siliniyor. Bu genler olmayınca da erkekte sperm üretim düzeneği bozulur. Bu durum tetkiklerle saptanabilir. Bu duruma “Kromozomal Delesyon” (silinme) denir. Yani, sperm üzerinde üremeyi kontrol eden genler kaybolduğu için sperm üretilmez. Durum böyleyken dahi bunların bazı tiplerinde; testisten hücre aranarak özel bazı biyopsi yöntemleriyle kenarda, köşede kalmış 3-5 spermi bularak çiftleri çocuk sahibi yapmak mümkün. 20 yıl önce genetik hastalıkları nedeniyle evlat edinmeleri önerilen ve çocuk sahibi olamayacakları söylenen çiftlerin önemli kısmında, gelişmiş uygun teknolojik yöntemlerle sperm bulunarak çocuk sahibi olmaları sağlanıyor. 

SPERM ÜRETİMİNİ BOZAN NEDENLER

İnmemiş Testis Üremeyi Etkiler:
Erkeğin testisinin inmemiş olması, testisin kasıkta, karın, batın içinde kalması kalıcı hasarlara neden oluyor. Erkekte üreme fonksiyonunu bozan sorunlardan biri de bu. İnmemiş testis sorununun bir yaşına kadar çözülmesi gerekiyor. Zamanında çözümlenmezse, kalıcı hasar oluşturabilir, erkek üreme fonksiyonunu bozabilir.

Hormonal Yetersizlikler:
Hipofizden salgılanan üreme hormonlarının yetersizliği de buna neden olabilir. Erkekte sperm üretimini bozduğu için üremede zorluk, hücre azalması oluşabilir. Erkekte üremeyi bozan önemli nedenler içinde varikosel denilen bir hastalık da yer alır. Erkek testisindeki toplardamarların varisleşmesi, üreme fonksiyonunu olumsuz yönde etkilir. Erkek yumurtasında ısı artışı, testis için zararlı olarak tanımlanır;  kullanılmış atık maddelerin uzaklaştırılamaması testiste ısı ve basınç hareketine neden olarak sperm hareketliliğinin azalmasına yol açar.  Her varikoseli olanın çocuğu olmaz yaklaşımı doğru değildir. Varikosel cerrahi olarak tedavi edilebilir. Mikro cerrahi yöntemlerle tedavi edilmesi ameliyatın başarısını artırır.  Belli merkezlerde yapılması gerekir. Bu ameliyat, varikoseli olan, sperm sayısı azalan, hareket bozukluğu olan çiftlerde yüzde 50-60 oranında iyileşme sağlanabilir. Varikoselin, muayenesi çok önemli ama oldukça da basit; anlaşılması kolay, zahmetsiz bir rahatsızlıktır. Tedavisi de günübirlik bir cerrahi işlemdir. Hastalar sabah ameliyat olup akşam evine gidebilir.

Kanal Tıkanıklıkları:
Testiste üretim bozukluğu yok, ama kanallarda tıkanıklık olabilir, spermleri bu kanallar taşıdığından kanalların açılması gerekir. Kanal tıkanıklıklarının tedavisi daha kolaydır. Çünkü ana fabrikada üretim devam eder, kanalları açarak hücre aldıktan sonra tüp bebek tedavisi kolaylaşır.

Sigara Spermi Azaltıyor:
Sigara içmek sperm sayısını belirgin olarak düşürüyor. Kişi üç ay sigarayı bırakınca inanılmaz artışlar olabilir. Sadece sigara bırakarak çocuk sahibi olan çiftler var. Uyuşturucu kullanımı, yoğun alkol alımı da spermi ciddi derecede bozar. Sperm hücresi 2,5-3 ay yaşayabildiği için, sigara bırakıldıktan sonra sperm üzerindeki etkileri de 3 ayda ortadan kalkar.

Kronik İlaç Kullanımı:
Mide ülseri ve gastrit tedavisinde uzun süre kullanılan ilaçlar da üremeyi bozar. Miktarın azaltılması, alternatif ilaçlarla değiştirilmesi üreme fonksiyonunu düzeltebilecek müdahalelerdir.

Şüpheli Doğal Ürünler:
Üreme sorunu yaşayan çiftler sık sık “doğal ürünlerle çocuk sahibi olabilir miyiz?” diye sorarlar. Piyasada ve internet üzerinden satılan içeriği belli olmayan maddelerin kullanılması oldukça yanlış. Hastaların önce hekime danışmasında yarar var. Aksi takdirde bu ürünler zarar verebilir.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.