Sonbahar Grip Mevsimi mi?

Sonbaharda değişen hava koşullarıyla birlikte ortaya çıkan grip virüsüne karşı uzmanlar, toplumu bilinçli ve dikkatli olmaları yönünde uyarıyor.

Dr. Rabia Deniz Göktürk
İç Hastalıkları Uzmanı 

Sonbahar sonu ve kış aylarında değişen hava koşullarıyla birlikte ortaya çıkan, her yıl milyonlarca kişiyi etkileyen grip, Influenza  virüsünün insan vücuduna girmesiyle oluşuyor.

Potansiyel olarak ölümcül komplikasyonlara yol açabilen, zatürre, bronşit, sinüzit, orta kulak iltihabı, astım alevlenmeleri ve kronik tıkayıcı akciğer hastalıklarını tetikleyen gripten korunmak için en önemli adım; aşı.

Bir akut solunum yolu enfeksiyonu olan, bulaşıcı ve her yaş grubunu etkileyen grip dünyada işe devamsızlığın yüzde 10’undan sorumlu enfeksiyon. Dünya Sağlık Örgütü her yıl grip için 250 milyon aşı hazırlıyor. Bir önceki yılın ilkbahar aylarında aktif olan grip türlerinden hazırlanan ve bir sonraki yıl piyasaya sürülen grip aşısı için uzmanlar uyarıyor; “Grip virüsü çok çeşitli yapılarda olduğu için, aşının her zaman %100 etkili olmasını beklemek yanlış, ancak hastalık daha hafif bir geçebilir”
İç hastalıkları Uzman Dr. Rabia Göktürk grip ve hastalıktan korunma yolları hakkında bilgilerini Sağlık&Yaşam dergisi okuyucuları ile paylaştı.

NASIL BULAŞIR?
Uzm. Dr. Rabia Göktürk: Grip öksürme, hapşırma, virüs içeren küçük partiküllerin solunması ve yakın temas ile bulaşır. Alınan virüsün tipine bağlı olarak 18-72 saatte ortaya çıkabilir, atılımı 5-10 gün kadar sürer. Solunum yolunda oluşturduğu hasar genellikle iki haftada iyileşir, bütün vücudu etkileyebilir. Gribin yayılması influenza virüsünün birkaç özelliği ile açıklanabilir:
• Hava yolu ile bulaşması ve kısa süreli kuluçka devri
• Enfekte olmuş hastaların salgılarında bulunan yüksek düzeyde virüs
• Hastanın bulaştırıcı kaldığı sürenin görece uzun olması
• Az miktarda virüsün enfeksiyona açık kişileri etkileyebiliyor olması
Birçok hastalıkta olabilecek belirti ve bulgular gösterir. Nezleden farklı olarak klinik tablo daha ağırdır En belirgin bulguları: Ani başlayan ateş, titreme, baş ağrısı, kas ağrısı ve halsizlik, terleme, burun tıkanıklığı veya akıntısı, boğaz ağrısı ve iştahsızlıktır. Ateş genellikle 3 gün kadar sürer, 8 güne dek uzayabilir. Kuru öksürük, göğüs kemiği altında ağrı ve yanma hissi olabilir. Çocuklarda yüksek ateş daha fazla olup, solunum sıkıntısı da olabilir. Bulgular 1-2 haftada sonlanır.
Gribin Komplikasyonları
Uzm.Dr. Rabia Göktürk: Grip potansiyel olarak ölümcül komplikasyonlara yol açabilir. Tipik komplikasyonlar arasında tüm solunum yolunun ikincil enfeksiyonları vardır. Özellikle zatürre, griple bağlantılı ölümlerin en sık görülen nedenidir. Diğer ciddi komplikasyonlar arasında ise bronşit, sinüzit, orta kulak iltihabı, astım alevlenmeleri ve kronik tıkayıcı, akciğer hastalığı yer alır. Üst ve alt solunum yolundaki komplikasyonlara ek olarak kasları, kalbi ve beyini etkileyen ciddi komplikasyonlar oluşabilir. Yalnızca ABD’de grip komplikasyonları her yıl 300 bin hastanın hastaneye yatmasına, 40 bine varabilen hastanın da ölümüne yol açmaktadır.
AŞI en önemli adım…
Uzm. Dr. Rabia Göktürk: Küçük çocuklar ve 65 yaşından büyük olan kişiler en önemli risk grubunu oluşturmaktadır. Özellikle bakımevlerinde ve huzurevlerinde kalan, şeker, astım ve kronik akciğer, böbrek ve transplantasyonlu hastalar, bağışıklık sistemini baskılayıcı tedavi gören kişiler, anne adayları (gebeliğin 3. ayından sonra), 6 aylık veya daha büyük bebeklere de grip aşısı yaptırılması uygundur. Grip aşısı, gribe karşı mevcut ana koruyucu önlemdir ve tüm yüksek risk taşıyan gruplara, onların bakıcılarına ve profesyonel sağlık hizmeti verenlere tavsiye edilmektedir. İnfluenza aşıları Eylül – Aralık ayları arasında tek doz olarak üst kolun dış yüzeyine uygulanır. Aşı griple ilişkili komplikasyonları, ölüm oranını, iş ve okula devam sürelerindeki kayıpları ile ilaç harcamalarını belirgin şekilde azaltır. Antiviral tedaviler, bulguları bastırmaya dönük ilaçlardan farklı olarak doğrudan grip hastalığının nedeni olan virüsleri hedef almaktadır. Kritik olan konu tedaviye bulguların ortaya çıkmasını takiben olabildiğince hızlı (ilk 2 gün içinde) başlanması gereğidir. Bu tedavi hem hastalık süresini, hem de bulguların şiddetini belirgin olarak azaltmakta ve normal gündelik yaşama dönüş süresini kısaltmaktadır.
Antibiyotikler ise, gripli hastalara sık olarak reçete edilmektedir. Bu ikincil bakteriyel enfeksiyonların tedavisinde yararlı olabilirlerse de altta yatan viral enfeksiyon (grip) üzerinde hiçbir etkileri bulunmamaktadır.
Tedbir almak elinizde
Grip virüsü, genellikle hastalıklı insanların, virüsün olduğu vücut salgılarına dokunmuş olan elleri ile başka yerlere dokunmaları ve daha sonra burayla temas eden sağlıklı insanların ellerini ağız ve burunlarına götürmeleri ile vücuda girer. Gripten korunmak için özellikle ellerin sık sık yıkanması ya da alkol bazlı dezenfektan ve temizleyici maddeler ile ellerin temizlenmesi gerekir. Bu dönemde hastalığı olanların, topluluklara karışmaması ve özellikle çocukların okula gönderilmemesine dikkat edilmelidir.