Ekonomik Bebekler Daha Hassas

Bebekler yetersiz kan alımını algıladıklarında besin tüketme ekonomik  programlama yapar. Bu programlama bebeklerde düşük kiloyla doğuma neden olurken hayatları boyunca karşılarına çıkabilecek pek çok hastalığın da belirleyicisi de olabilir.

Doç. Dr. Nermin Tansuğ

Yenidoğan, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı

Bazı bebekler anne karnında aldığı besini tüketme konusunda ekonomik programlama yapar. Yetersiz kan alımını algıladığında adapte olmak için kan dağıtımını yeniden organize eder.

Plasenta, bir tarafta anne rahminden gelen kan akımları diğer tarafta ise göbek kordonundaki kan akımı ile anne rahmindeki bebeğin beslenmesini sağlıyor. Bazı hamileliklerde ise bu kan akışı yetersiz olabilir.

Yetersiz kan akışı nedeniyle anne karnında uygun beslenme koşullarını bulamayan bebekler daha anne karnındayken “ekonomi” yapıyor ve yetersiz kan dolaşımı nedeniyle dolaşım sürecini en baştan organize ediyor. Bu bebekler ayrıca vücuttaki pek çok organın buna adapte olmasını sağlıyor. Ancak bilimsel araştırma sonuçları bu durumun sonucu sadece düşük doğum ağırlığı ile sonuçlanmadığını kanıtlıyor.

Anne karnında yeterli beslenemeyen bebeklerde kalp hastalıkları görülüyor. Bir bebeğin herhangi bir nedenle anne karnında iyi beslenememesi sonucu yeni bir programlama yapmasına anne karnında “intrauterin programlanma” denilir.

Bu da metabolizmada kalıcı değişikliklere neden olarak ileride kardiyovasküler, metabolik ve endokrin hastalıklara yatkınlık yaratabilir. Bilimsel bir araştırmaya göre, tansiyon yüksekliği ve kalp rahatsızlığı olan kişilerin, doğum kiloları çok düşük. Araştırmaya dahil edilen kişilerin yıllar süren takipleri sonucunda; kalp hastalıklarının, doğum kilosu 2.5 kg’ın altındaki kişilerde daha fazla görüldüğü tespit edilmiştir.

Düşük doğum ağırlıklı bebeklerde anne sütünün zekaya katkısı daha fazla

Anne sütünün zekâ ve beyin gelişimine olumlu katkı yaptığı biliniyor buna karşın düşük doğum ağırlıklı bebeklerde anne sütünün zekâ gelişimine katkısının daha fazla. Anne sütünün zekâ gelişimine katkısı sadece içeriği ile ilgili olmayıp emzirme ile annede uyarılan hormonlar, anne-bebek bağının daha iyi kurulması ve annenin bebeğe daha fazla odaklanması ile de ilişkilendirilebilir.

Sağlıklı bir bebek için anne 10-12 kg almalı

Bir anne adayının, bebeğini sağlıklı bir şekilde doğurması için gebelik boyunca alacağı ortalama kilonun 10-12 kg olması gerekir. Emzirme döneminde annenin kilo vermesi olağandır. Anne normal gıdasını alırken, aşırı kalori almıyorsa kilo vermesi normal bir durumdur. Hamile beslenmesinde mineral, vitamin, karbonhidrat, protein dağılımı dengeli olmalı ve sebze ağırlıklı, antioksidan gıdaların alımının artırılması gerekir.